ਸਿਮਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ

ਸਿਮਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ) ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਸਾਬਕਾ ਇੰਡੀਅਨ ਪੁਲਿਸ ਸਰਵਿਸ ਅਫ਼ਸਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਹਨ। ਦ ਕੁਇੰਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਾਲਿਸਤਾਨ ਦੇ ਹਮਾਇਤੀ ਵਜੋਂ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਜੋ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਮੰਗ ਜਮਹੂਰੀ ਅਤੇ ਅਹਿੰਸਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਾਈ ਜਾਵੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1945 ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਮਲਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਲੈਫ਼ਟੀਨੈਂਟ ਕਰਨਲ ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਆਗੂ ਅਤੇ 1967 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਸਨ। ਮਾਨ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਈਪੀਐੱਸ ਵਿੱਚ ਆਏ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ 1966 ਦੇ ਬੈਚ ਵਿੱਚ, ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ 1967) ਅਤੇ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਤੇ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਦੇ ਐੱਸਐੱਸਪੀ ਅਤੇ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸੀਆਈਐੱਸਐੱਫ ਦੇ ਗਰੁੱਪ ਕਮਾਂਡੈਂਟ ਰਹੇ।

ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ

• ਜੂਨ 1984: ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਬਲੂ ਸਟਾਰ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆਈਪੀਐੱਸ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦਿੱਤਾ।
• 1984 ਤੋਂ 1989: ਲਗਭਗ ਪੰਜ ਸਾਲ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਪਵਿੱਤ ਕੌਰ ਦੀ ਯਾਦਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਸਟੋਲਨ ਯੀਅਰਜ਼ ਬਾਰੇ ਪੈਂਗੁਇਨ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਗੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲੱਗੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਏ ਗਏ।
• 1989: ਭਾਗਲਪੁਰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹੁੰਦਿਆਂ ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ, 5,27,707 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ (ਈਟੀਵੀ ਭਾਰਤ), ਜੋ ਲਗਭਗ 88 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵੋਟਾਂ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)। ਉਸ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ 13 ਵਿੱਚੋਂ ਛੇ ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ (ਦ ਕੁਇੰਟ)। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਨਹੀਂ ਸੰਭਾਲੀ, ਕਿਉਂਕਿ, ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਉਹ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਕਿਰਪਾਨ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।
• 1999: ਸੰਗਰੂਰ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ, ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਨਾਲਾ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ); ਉਹ 2004 ਤੱਕ ਐੱਮਪੀ ਰਹੇ।
• ਜੂਨ 2022: ਸੰਗਰੂਰ ਦੀ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ, ਜੋ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਕਰਕੇ ਖ਼ਾਲੀ ਹੋਈ ਸੀ, 2,53,154 ਵੋਟਾਂ ਲੈ ਕੇ, ਜਦਕਿ 'ਆਪ' ਦੇ ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ ਨੂੰ 2,47,332 ਮਿਲੀਆਂ (ਈਟੀਵੀ ਭਾਰਤ)।
• ਜੂਨ 2024: ਸੰਗਰੂਰ ਹਾਰ ਗਏ, 1,87,246 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਰਹੇ, 'ਆਪ' ਦੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਮੀਤ ਹੇਅਰ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਖਹਿਰਾ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ (ਇੰਡੀਆਵੋਟਸ)।
• ਨਵੰਬਰ 2025: ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਅਕਾਲੀ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ 2027 ਦੀ ਚੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਹੋਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)।

ਬਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਵਾਦ: ਜੁਲਾਈ 2022 ਵਿੱਚ ਮਾਨ ਨੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ "ਅੱਤਵਾਦੀ" ਕਿਹਾ, ਅਤੇ ਬੀਜੇਪੀ ਦੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਾਲੀਆ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਐੱਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)। ਉਸੇ ਮਹੀਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ ਅਰੂੜ ਸਿੰਘ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਰਬਰਾਹ ਸਨ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1919 ਦੇ ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਨਰਲ ਰੈਜੀਨਾਲਡ ਡਾਇਰ ਨੂੰ ਸਿਰੋਪਾ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨਿਆ ਸੀ। ਮਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਰੂੜ ਸਿੰਘ ਨੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਜੀ.ਏ. ਵੈਥਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਉੱਤੇ ਡਾਇਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਬੰਬਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਕੀਤਾ; ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੋਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਇਸ ਕਾਰੇ ਨੂੰ ਕਾਲੇ ਪੰਨੇ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕਿਸ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਜੂਨ 1984 ਕਾਰਨ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ, 1989 ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਕੋਠੜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੀਟ ਜਿੱਤਣ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸੀਆਂ ਤੇ ਹਾਰਾਂ ਦੇ ਲੰਮੇ ਸਿਲਸਿਲੇ ਲਈ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਇਕੱਲੇ ਸੰਗਰੂਰ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਹਾਰਾਂ ਗਿਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜਾਣਿਆ-ਪਛਾਣਿਆ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ਼ ਵਾਲਾ ਸਿੱਖ ਆਗੂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।