ਜਥੇਦਾਰ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਤਲਵੰਡੀ

ਜਥੇਦਾਰ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਤਲਵੰਡੀ ਆਪਣੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ, ਬਾਕੀ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਅਤੇ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਟੌਹੜਾ ਸਨ। ਉਹ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਰਾਏਕੋਟ ਨੇੜੇ ਤਲਵੰਡੀ ਰਾਏ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਕਾਲੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹੋਏ (ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਲਾਇਲਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਲਵੰਡੀ ਰਾਏ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਗਿਆ), ਅਤੇ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਕਦੇ ਸਕੂਲ ਨਹੀਂ ਗਏ। ਉਹ 51 ਸਾਲ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ, ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਐੱਮਪੀ ਬਣੇ, ਦੋ ਵਾਰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ ਅਤੇ 2000 ਤੋਂ 2001 ਤੱਕ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ।

ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ

• 1955: ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਚੁਣੇ ਗਏ ਅਤੇ ਦਸ ਸਾਲ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਉੱਤੇ ਰਹੇ। 1960 ਤੋਂ ਉਹ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ।
• 1967 ਤੋਂ 1972: ਰਾਏਕੋਟ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸੀਟ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਜਿੱਤੀ। 1969 ਦੀ ਜਸਟਿਸ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ 1970 ਦੀ ਬਾਦਲ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰੀ ਰਹੇ, ਅਤੇ 1977 ਵਿੱਚ ਲੁਧਿਆਣਾ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ।
• ਐਮਰਜੈਂਸੀ: ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਉਹ 19 ਮਹੀਨੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹੇ।
• 1978: ਅਕਤੂਬਰ 1978 ਦੀ ਲੁਧਿਆਣਾ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵੇਲੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਮਤੇ ਦੀ ਪ੍ਰੋੜਤਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ 1978 ਤੋਂ 1988 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੋ ਵਾਰ ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ, ਅਤੇ ਮਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਪਾਸ ਹੋਇਆ।
• 1980: ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਵਿੱਚ ਫੁੱਟ ਪੈ ਗਈ ਅਤੇ ਤਲਵੰਡੀ ਧੜਾ ਤੇ ਲੌਂਗੋਵਾਲ ਧੜਾ ਬਣ ਗਏ। ਰੀਡਿਫ਼ ਨੇ 2000 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਯੁੱਧ ਮੋਰਚੇ ਅਤੇ ਕਪੂਰੀ ਮੋਰਚੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿ 1978 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਟੌਹੜਾ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ ਬਾਦਲ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਾਦਲ ਨਾਲ ਸੁਲ੍ਹਾ ਕਰ ਲਈ।
• 30 ਨਵੰਬਰ 2000: ਬੀਬੀ ਜਗੀਰ ਕੌਰ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਕਤਲ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਸੀ, ਦੀ ਥਾਂ ਸਰਬ-ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਜਨਵਰੀ 2001 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੰਤ੍ਰਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਖ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਭੇਜਣ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੀ ਟੌਹੜਾ ਅਤੇ ਸਿਮਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਨੁਕਤਾਚੀਨੀ ਕੀਤੀ; ਤਲਵੰਡੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰੇਗੀ। ਨਵੰਬਰ 2001 ਵਿੱਚ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਡੂੰਗਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ।
• 19 ਸਤੰਬਰ 2014: ਥੋੜ੍ਹੀ ਬੀਮਾਰੀ ਮਗਰੋਂ ਸਵੇਰੇ 11.10 ਵਜੇ ਹੀਰੋ ਡੀਐੱਮਸੀ ਹਾਰਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ 85 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਸਕਾਰ ਤਲਵੰਡੀ ਰਾਏ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ; ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ, ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਅਤੇ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਆਈਆਂ।

ਕਿਸ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਲੰਮੇ ਅਕਾਲੀ ਸਫ਼ਰ ਲਈ, 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਤਲਵੰਡੀ ਧੜੇ ਲਈ, ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਮਤੇ ਦੀ ਪ੍ਰੋੜਤਾ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕਰਨ ਲਈ।