ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ

ਕੁਲਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧਵਾਂ
ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਤੋਂ 'ਆਪ' ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਅਤੇ ਮਾਰਚ 2022 ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ; ਬਹਿਬਲ ਕਲਾਂ ਗੋਲੀਕਾਂਡ ਬਾਰੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2026 ਦੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕਾਨੂੰਨ ਕਾਰਨ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਤਲਬ ਕੀਤਾ।
ਕੁਲਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧਵਾਂ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਤੋਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ('ਆਪ') ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ, ਜੋ 21 ਮਾਰਚ 2022 ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 16 ਅਪ੍ਰੈਲ 1975 ਨੂੰ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ, 15ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਬਲਿਕ ਅਕਾਊਂਟਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਹੇ, 2022 ਵਿੱਚ 21,130 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਫਿਰ 16ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਦਾ ਜੰਗੀਰ ਸਿੰਘ ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਭਰਾ ਸਨ, ਜਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਭਰਾ ਦੇ ਪੋਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ; ਜੂਨ 2026 ਦੀ ਯੂਐੱਨਆਈ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੋਤਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਨਾਲ ਮੇਲ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੀਆਂ।
ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ
- 14 ਅਕਤੂਬਰ 2022: ਬਹਿਬਲ ਕਲਾਂ ਪੁਲਿਸ ਗੋਲੀਕਾਂਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 14 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, ਦੀ ਸੱਤਵੀਂ ਬਰਸੀ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੇਣ ਲਈ 45 ਦਿਨ ਮੰਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ 30 ਨਵੰਬਰ ਤੱਕ ਇਨਸਾਫ਼ ਨਾ ਮਿਲਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਕੇ ਧਰਨਾਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਜਾ ਬੈਠਣਗੇ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)।
- 1 ਦਸੰਬਰ 2022: ਬਹਿਬਲ ਕਲਾਂ ਇਨਸਾਫ਼ ਮੋਰਚੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਕਿ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਉਹ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹੀ ਜਿਸ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬਹਿਬਲ ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਨਾ 16 ਦਸੰਬਰ 2021 ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।
- 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026: ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ ਜਾਗਤ ਜੋਤ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਸਤਿਕਾਰ (ਸੋਧ) ਬਿੱਲ, 2026 ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪਾਸ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਲਈ ਉਮਰ ਕੈਦ ਸਮੇਤ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ (ਆਊਟਲੁੱਕ)।
- ਮਈ ਅਤੇ ਜੂਨ 2026: ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਹ ਮੱਦਾਂ ਹਟਾਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਖ਼ਤ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ, ਖ਼ਾਲਸਾ ਪੰਥ ਅਤੇ ਸੰਗਤ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦੱਸਿਆ, ਅਤੇ ਜਥੇਦਾਰ ਗਿਆਨੀ ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਗੜਗੱਜ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਪੰਥ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਆਊਟਲੁੱਕ ਮੁਤਾਬਕ ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ 8 ਮਈ ਨੂੰ ਤਲਬ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਲਈ 15 ਦਿਨ ਦਿੱਤੇ ਗਏ, ਅਤੇ 11 ਮਈ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਲਿਖਤੀ ਇਤਰਾਜ਼ ਭੇਜੇ ਗਏ। 29 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਲਬ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਯੂਐੱਨਆਈ ਮੁਤਾਬਕ ਸੰਧਵਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਕੱਤਰੇਤ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਹੋਏ।
ਉਹ ਕਿਸ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਜਦੋਂ 2026 ਦਾ ਬੇਅਦਬੀ ਕਾਨੂੰਨ ਪਾਸ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਬਹਿਬਲ ਕਲਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸ ਜਨਤਕ ਵਾਅਦੇ ਲਈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਧਰਨਾਕਾਰੀ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਵਾਬਦੇਹ ਠਹਿਰਾਉਂਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸਰੋਤ
- Kultar Singh Sandhwan (birth date, seats, Speaker; used because no better source gave them), Wikipedia. en.wikipedia.org
- Behbal Kalan Insaaf Morcha demands resignation of Punjab Speaker Kultar Singh Sandhwan, The Tribune. tribuneindia.com
- Sikh MLAs, Cabinet Ministers Appear Before Akal Takht Over Anti-Sacrilege Law, Outlook. outlookindia.com
- UNI report from Chandigarh, 29 June 2026, on Giani Zail Singh and the Akal Takht, UNI. test.uniindia.com