ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ
ਡਾ. ਸੇਵਕ ਸਿੰਘ
ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ 1984 ਦੇ ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਦੀ ਯਾਦ ਬਾਰੇ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਸਿੱਖ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਬੁਲਾਰੇ; ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੀ ਜੰਗ ਬਾਰੇ ਕਿਤਾਬ ਸ਼ਬਦ ਜੰਗ ਦੇ ਲੇਖਕ।
ਡਾ. ਸੇਵਕ ਸਿੰਘ ਸਿੱਖ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਬੁਲਾਰੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ 1984 ਦੇ ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਛੂੰਹਦੇ ਹਨ। 2014 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਟਰਨਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਅਕਾਲ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਅਤੇ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਡੀਨ ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਅਸੀਂ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੰਮ, ਜਿਵੇਂ ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਨੇ ਦੱਸਿਆ
- ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਪਰਵਾਸੀ ਸਿੱਖ: ਲੈਸਟਰ, ਯੂਕੇ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ "ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਪਰਵਾਸੀ ਸਿੱਖ" ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਭਾਸ਼ਣ (ਵੀਡੀਓ 25 ਦਸੰਬਰ 2014 ਨੂੰ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਗਈ)।
- ਵਿਆਖਿਆ: ਵਿਆਖਿਆ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਸੈਮੀਨਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ (ਵੀਡੀਓ ਨਵੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਗਈ)।
- ਪੰਥ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ: 27 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਯੂਥ ਵਿੰਗ, ਬੰਗਲੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸੈਮੀਨਾਰ ਵਿੱਚ "ਭਾਰਤੀ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪੰਥ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਬਾਰੇ ਫ਼ਿਕਰ" ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਭਾਸ਼ਣ।
- ਕਿਤਾਬ: ਸ਼ਬਦ ਜੰਗ, ਜੋ 28 ਅਪ੍ਰੈਲ 2024 ਨੂੰ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੀ ਜੰਗ ਬਾਰੇ ਕਿਤਾਬ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਹੈ।
- ਸਿਨੇਮਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ: ਪੱਤਰਕਾਰ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਜੋ 6 ਮਈ 2025 ਨੂੰ ਪੋਸਟ ਹੋਈ, ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਸਿਨੇਮਾ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਫੈਲਾਉਣ ਦਾ ਸਹੀ ਜ਼ਰੀਆ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਦੀ।
- 1984: 6 ਜੂਨ 2025 ਨੂੰ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਜਗਾ ਰਾਮ ਤੀਰਥ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ "ਜੂਨ 1984 ਦੇ ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਬਦਲਿਆ ਹੈ" ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਲੈਕਚਰ ਦਿੱਤਾ।
ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਨੇ ਦੱਸੀਆਂ। ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਆਜ਼ਾਦ ਕਵਰੇਜ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ। ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਅਤੇ ਲੈਕਚਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪੰਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਰੋਤ
- Punjabi Language and the Sikh Diaspora: Dr Sewak Singh's speech at Leicester, Sikh Siyasat, 25 December 2014. sikhsiyasat.com
- Speeches and lectures of Dr Sewak Singh, Sikh Siyasat. sikhsiyasat.com
- Bhai Mandhir Singh's speech on release of new book Shabad Jang authored by Dr Sewak Singh, Sikh Siyasat News, 8 May 2024. sikhsiyasatnews.net
- Sikh history isn't entertainment: exclusive interview with Dr Sewak Singh, Sikh Siyasat News, 6 May 2025. sikhsiyasatnews.net
- What has changed since Ghallughara 84: speech of Dr Sewak Singh at Jaga Ram Tirath, Mansa, Sikh Siyasat News, 6 June 2025. sikhsiyasatnews.net