ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ
ਡਾ. ਸਰਦਾਰਾ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਖੇਤੀ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ, ਜੋ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕਣਕ ਅਤੇ ਝੋਨੇ ਦੇ ਫ਼ਸਲੀ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਦੀ ਆਪਣੀ ਯੋਜਨਾ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਡਾ. ਸਰਦਾਰਾ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਖੇਤੀ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਅਗਸਤ 1928 ਨੂੰ ਲਾਇਲਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਉਦੋਂ ਸਾਂਝੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਖੇਤੀ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਲਈਆਂ। 1952 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਅੱਠ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚੱਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ 1965 ਵਿੱਚ ਉਹ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਅਤੇ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਤੇ ਸਮਾਜ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ।
ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ, ਖੇਤੀ ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਕੀਮਤ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਅਤੇ 2012 ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਚਾਂਸਲਰ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2004 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਮਿਲਿਆ।
ਜੌਹਲ ਰਿਪੋਰਟਾਂ
- 1986: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਅਗਸਤ 2003 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕਦੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋਈ: 1987 ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਛੇ ਸਾਲ ਚੱਲੇ ਸੋਕੇ ਅਤੇ ਵਧਦੇ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕਣਕ ਅਤੇ ਝੋਨਾ ਬੀਜਣ ਵੱਲ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ।
- 2002: ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਯੋਜਨਾ ਬੋਰਡ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਖੇਤੀ ਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫ਼ਸਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੰਤਰਿਮ ਰਿਪੋਰਟ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਗਈ ਅਤੇ, ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਲਗਭਗ ਢਾਈ ਮਹੀਨੇ ਇੱਕ ਫ਼ਾਈਨੈਂਸ਼ਲ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਪਈ ਰਹੀ। 29 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅੰਤਿਮ ਰਿਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
- ਯੋਜਨਾ: ਲਗਭਗ ਦਸ ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬਾ ਝੋਨੇ ਅਤੇ ਕਣਕ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਤੇਲ-ਬੀਜਾਂ ਅਤੇ ਦਾਲਾਂ ਹੇਠ ਲਿਆਉਣਾ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ 12,500 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਦੇਣੇ, ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ 1,280 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਮੰਗਣੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਸੀ ਕਿ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਖ਼ਰੀਦ ਅਤੇ ਬਫ਼ਰ ਸਟਾਕ ਦੇ ਖ਼ਰਚੇ ਘਟਣ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 3,720 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਬੱਚਤ ਹੋਵੇਗੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਦਬਾਅ ਘਟੇਗਾ।
- ਅਗਸਤ 2003: ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਯੋਜਨਾ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਕੇਂਦਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਦਾਇਗੀਆਂ ਨੂੰ ਸਬਸਿਡੀ ਮੰਨਦੇ ਸਨ। ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਐੱਚ.ਐੱਸ. ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜੌਹਲ ਨੇ ਉਸ ਆਲੋਚਨਾ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਲੀ ਅਤੇ ਹਾਰਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜਦਾ ਦੱਸਿਆ।
- ਅਗਸਤ 2022: ਸਿੱਖ ਫ਼ੋਰਮ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਬਣਾਏ ਗਏ।
ਉਹ ਜੌਹਲ ਯੋਜਨਾ ਲਈ, ਅਤੇ 1986 ਤੋਂ 2003 ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਇਸ ਦਲੀਲ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਝੋਨੇ ਅਤੇ ਕਣਕ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਸਰੋਤ
- Grit, hard work won him Padma Bhushan, The Tribune, 24 January 2004. tribuneindia.com
- Punjab fights a losing battle on Johl plan, The Tribune, 11 August 2003. tribuneindia.com
- Report on Dr S.S. Johl's resignation as Vice-Chairman of the State Planning Board, The Tribune, 7 November 2002. tribuneindia.com
- Sikh Forum elects office-bearers, The Tribune, August 2022. tribuneindia.com
- Sardara Singh Johl, Wikipedia (used for the Vice-Chancellorships, the commission and the Central University of Punjab). en.wikipedia.org