ਘਟਨਾ
ਓਕ ਕ੍ਰੀਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਗੋਲੀਬਾਰੀ, ਵਿਸਕਾਨਸਿਨ
ਨਵ-ਨਾਜ਼ੀ ਸਬੰਧਾਂ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਬੰਦੂਕਧਾਰੀ ਨੇ 5 ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ ਓਕ ਕ੍ਰੀਕ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਟੈਂਪਲ ਆਫ਼ ਵਿਸਕਾਨਸਿਨ ਵਿੱਚ ਛੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਫ਼ਰਤੀ ਜੁਰਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਕੌਣ: ਵੇਡ ਮਾਈਕਲ ਪੇਜ, ਆਰਮੀ ਦਾ 40 ਸਾਲਾ ਸਾਬਕਾ ਫ਼ੌਜੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਦਰਨ ਪਾਵਰਟੀ ਲਾਅ ਸੈਂਟਰ ਨੇ ਨਵ-ਨਾਜ਼ੀ ਬੈਂਡ ਐਂਡ ਐਪਥੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਆਗੂ ਦੱਸਿਆ, ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਟੈਂਪਲ ਆਫ਼ ਵਿਸਕਾਨਸਿਨ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ। ਮਾਰੇ ਗਏ ਛੇ ਜਣੇ ਸਨ: ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕਲੇਕਾ, 65 ਸਾਲ, ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ; ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ, 39; ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਸੈਣੀ, 41; ਸੀਤਾ ਸਿੰਘ, 41; ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ, 49; ਅਤੇ ਸੁਵੇਗ ਸਿੰਘ, 84।
ਕੀ ਹੋਇਆ: ਐਤਵਾਰ 5 ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 10:25 ਵਜੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਕਾਲ ਆਈ, ਜਦੋਂ ਸੰਗਤ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਦੀਵਾਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਪੇਜ ਕੋਲ 9 ਐੱਮਐੱਮ ਦਾ ਪਿਸਤੌਲ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖ਼ਰੀਦਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਰਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਜਣੇ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਅੰਦਰ ਛੇ ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਕਲੇਕਾ ਨੇ ਚਾਕੂ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਜੋ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਹਥਿਆਰ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਨਾਲ ਬੀਬੀਆਂ ਨੂੰ ਪੈਂਟਰੀ ਵਿੱਚ ਲੁਕਣ ਦਾ ਅਤੇ ਸੰਡੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਹੁੰਚੇ ਅਫ਼ਸਰ ਲੈਫ਼ਟੀਨੈਂਟ ਬ੍ਰਾਇਨ ਮਰਫ਼ੀ ਨੂੰ ਨੇੜਿਓਂ ਕਈ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੋਰ ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਨੂੰ ਇਸ਼ਾਰੇ ਨਾਲ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵੱਲ ਵਧਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਫ਼ਸਰ ਨੇ ਪੇਜ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਲਈ। ਐੱਫਬੀਆਈ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਸੰਭਾਵੀ ਘਰੇਲੂ ਅੱਤਵਾਦ ਵਜੋਂ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਪੇਜ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਪੰਜਾਬ ਸਿੰਘ, ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਅਧਿਆਪਕ ਜੋ ਕਥਾ ਕਰਨ ਲਈ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਕਵਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ, ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਅੱਠ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਕਿੱਥੇ: ਸਿੱਖ ਟੈਂਪਲ ਆਫ਼ ਵਿਸਕਾਨਸਿਨ, ਓਕ ਕ੍ਰੀਕ, ਵਿਸਕਾਨਸਿਨ, ਅਮਰੀਕਾ।
ਇਹ ਅਹਿਮ ਕਿਉਂ ਸੀ: ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ। ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਚਾਰ ਦਿਨ ਬਾਅਦ, ਵੀਰਵਾਰ 9 ਅਗਸਤ ਨੂੰ, ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਮੁੜ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਿਆ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਓਕ ਕ੍ਰੀਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਸਭਾ ਰੱਖੀ ਗਈ, ਅਤੇ ਉਸ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਵਿਜਿਲ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ ਨੇ ਇਸ ਹੁੰਗਾਰੇ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਦੁੱਖ ਅੱਧਾ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"
ਇਸ ਹਮਲੇ ਨੇ ਸੰਘੀ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖ਼ਾਲੀ ਥਾਂ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤੀ: ਐੱਫਬੀਆਈ ਦੇ ਨਫ਼ਰਤੀ ਜੁਰਮ ਦੇ ਫ਼ਾਰਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੁਰਮਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਖ਼ਾਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸਾਲਡੈਫ਼ ਮੁਤਾਬਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ 140 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਐੱਫਬੀਆਈ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜੁਰਮਾਂ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। 19 ਸਤੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਡਿੱਕ ਡਰਬਿਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸੀਨੇਟ ਦੀ ਜੁਡੀਸ਼ਰੀ ਸਬ-ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਾਂ ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਸੈਣੀ ਮਾਰੀ ਗਈ ਸੀ, ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ "ਅੰਕੜਾ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ" ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਵੈਲਰੀ ਕੌਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਸਿੱਖ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਫ਼ਰਤੀ ਜੁਰਮਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਸੀ। ਜਸਟਿਸ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਵਰਗ-ਵੰਡ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰੇਗਾ। 2013 ਵਿੱਚ ਜਸਟਿਸ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਅਤੇ ਐੱਫਬੀਆਈ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਸਿੱਖਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਫ਼ਰਤੀ ਜੁਰਮਾਂ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣਗੇ, ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ-ਵਿਰੋਧੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅੰਕੜੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਰਗ ਬਣ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਮਾਰਚ 2015 ਵਿੱਚ ਐੱਫਬੀਆਈ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਮੈਨੂਅਲ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸੰਸਕਰਣ ਜਾਰੀ ਹੋਇਆ।
ਟਾਈਮਲਾਈਨ ’ਤੇ ਪੜ੍ਹੋਇਸਦੇ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਵੇਖੋ
ਸਰੋਤ
- Sikh temple president died 'protecting our church' (6 Aug 2012), CBS News. cbsnews.com
- Alleged gunman in Wisconsin Sikh temple attack ID'd as Army veteran; FBI explores links to white supremacist groups (6 Aug 2012), NBC News. nbcnews.com
- Sikh temple president died trying to ward off gunman, Gulf News. gulfnews.com
- Sikh community: 'Grief shared is grief halved' (Reuters, 10 Aug 2012), The Christian Science Monitor. csmonitor.com
- Senate Subcommittee Hearing Focuses on Hate Crimes in Wake of Sikh Temple Shooting (25 Sep 2012), The Leadership Conference on Civil and Human Rights. civilrights.org
- After Sikh temple shooting, a historic hearing (Valarie Kaur, 21 Sep 2012), NBC News. nbcnews.com
- Updated FBI Hate Crime Training Manual Includes Categories for the Sikh Community (Mar 2015), SALDEF. saldef.org
- FBI now tracks hate crimes against Sikhs, Hindus, Arabs (28 Mar 2015), Asia Samachar. asiasamachar.com
- Victim of 2012 Wisconsin gurdwara shooting in US dies after 8 years (5 Mar 2020), The Tribune. tribuneindia.com