ਭੀੜ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮਿੱਲ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਬੈਲਿੰਗਹੈਮ ਵਿੱਚੋਂ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ

ਕੌਣ: ਪੰਜਾਬੀ ਮਿੱਲ ਮਜ਼ਦੂਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਸਿੱਖ ਸਨ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਦੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀ "ਹਿੰਦੂ" ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਲਗਭਗ 500 ਗੋਰੇ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕ ਐਕਸਕਲੂਜ਼ਨ ਲੀਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੇ ਸਿਵਲ ਰਾਈਟਸ ਐਂਡ ਲੇਬਰ ਹਿਸਟਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਲੀਗ ਦਾ ਬੈਲਿੰਗਹੈਮ ਵਿੱਚ 800 ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਾਲਾ ਚੈਪਟਰ ਸੀ।

ਕੀ ਹੋਇਆ: ਏਪੀਆਈਏਐੱਚਆਈਪੀ ਮੁਤਾਬਕ 1907 ਤੱਕ ਬੈਲਿੰਗਹੈਮ ਦੀਆਂ ਮਿੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 250 ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਹਿਸਟਰੀਲਿੰਕ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਅਫ਼ਵਾਹ ਕਾਰਨ ਗੁੱਸਾ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਮਿੱਲ ਛਾਂਟੀ ਕੀਤੇ ਗੋਰੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਘੱਟ ਤਨਖ਼ਾਹ ਵਾਲੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਜ਼ਦੂਰ ਰੱਖ ਰਹੀ ਹੈ। 2 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ, ਲੇਬਰ ਡੇਅ ਵਾਲੇ ਦਿਨ, ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਨੂੰ ਕੰਮ ਉੱਤੇ ਨਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ। 4 ਸਤੰਬਰ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭੀੜ ਨੇ ਖਿੜਕੀਆਂ ਤੋੜੀਆਂ, ਪੱਥਰ ਮਾਰੇ, ਬੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਘਸੀਟ ਕੇ ਕੱਢਿਆ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟਾਈਡ ਫ਼ਲੈਟਸ (ਜਵਾਰ ਵੇਲੇ ਪਾਣੀ ਹੇਠ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕੰਢੇ ਦੀ ਪੱਧਰੀ ਜ਼ਮੀਨ) ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਗਏ। ਹਿਸਟਰੀਲਿੰਕ ਮੁਤਾਬਕ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿਟੀ ਹਾਲ ਦੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ, ਜੋ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਹਿਫ਼ਾਜ਼ਤ ਲਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਸਰਵਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਸਥਾਨਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਹਿਫ਼ਾਜ਼ਤੀ ਹਿਰਾਸਤ" ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਭੀੜ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

ਸਰੋਤ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ 200 ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਰਾਤ ਭਰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਏਪੀਆਈਏਐੱਚਆਈਪੀ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਲਗਭਗ 100, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 125 ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਤੱਕ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹਿਸਟਰੀਲਿੰਕ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਕਿਸ਼ਤੀ ਜਾਂ ਰੇਲ ਗੱਡੀ ਰਾਹੀਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ ਪੰਜ ਬੰਦੇ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ; ਸਾਰੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਭੀੜ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਨਹੀਂ ਚੱਲਿਆ। ਏਪੀਆਈਏਐੱਚਆਈਪੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਲਈ ਛੁੱਟ ਗਏ ਕਿ ਕੋਈ ਗਵਾਹ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।

ਕਿੱਥੇ: ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਬੈਲਿੰਗਹੈਮ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਜਿੱਥੇ ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਮਿੱਲਾਂ, ਮਿੱਲ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਬੋਰਡਿੰਗ ਹਾਊਸ, ਟਾਈਡ ਫ਼ਲੈਟਸ ਅਤੇ ਸਿਟੀ ਹਾਲ ਹਨ।

ਇਹ ਅਹਿਮ ਕਿਉਂ ਸੀ: ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਬੈਲਿੰਗਹੈਮ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਬਾਅਦ, 7 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ, ਏਸ਼ੀਆਟਿਕ ਐਕਸਕਲੂਜ਼ਨ ਲੀਗ ਦੇ ਜਲੂਸ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਇੱਕ ਭੀੜ ਨੇ ਵੈਨਕੂਵਰ ਦੇ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਜਪਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਹੜੇ ਭੱਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਐਵਰੈਟ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਹਿਸਟਰੀਲਿੰਕ ਮੁਤਾਬਕ 2 ਨਵੰਬਰ 1907 ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਮਿੱਲਾਂ ਦੇ ਲਗਭਗ 50 ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਈ ਸੌ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਇਕੱਠੀ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 34 ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੈਸੇਫ਼ਿਕ ਨਾਰਥਵੈਸਟ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢੇ ਗਏ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ ਚਲੇ ਗਏ।

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਉੱਤੇ, 4 ਸਤੰਬਰ 2007 ਨੂੰ, ਕਾਊਂਟੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਜ਼ਖ਼ਮ ਭਰਨ ਅਤੇ ਸੁਲ੍ਹਾ ਦਾ ਦਿਨ ਐਲਾਨਿਆ। ਏਪੀਆਈਏਐੱਚਆਈਪੀ ਮੁਤਾਬਕ 2018 ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਰਚ ਆਫ਼ ਹੀਲਿੰਗ ਐਂਡ ਰੀਕਨਸਿਲੀਏਸ਼ਨ (ਜ਼ਖ਼ਮ ਭਰਨ ਅਤੇ ਸੁਲ੍ਹਾ ਦੀ ਆਰਚ) 1885 ਵਿੱਚ ਕੱਢੇ ਗਏ ਚੀਨੀਆਂ, 1907 ਵਿੱਚ ਹਮਲੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ ਭਾਰਤੀਆਂ ਅਤੇ 1942 ਵਿੱਚ ਹਟਾਏ ਗਏ ਜਪਾਨੀਆਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹੈ।