ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭਨਿਆਰਾਂਵਾਲਾ
Piara Singh Bhaniarawala
ਨੂਰਪੁਰ ਬੇਦੀ ਨੇੜੇ ਭਨਿਆਰਾ ਡੇਰੇ ਦਾ ਮੁਖੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ 1998 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਪੰਥ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇਕਿਆ; 2013 ਵਿੱਚ ਅੰਬਾਲਾ ਦੀ ਇੱਕ ਕੋਰਟ ਨੇ 2001 ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ। ਮੌਤ 30 ਦਸੰਬਰ 2019 ਨੂੰ।
ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭਨਿਆਰਾਂਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰੋਪੜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਨੂਰਪੁਰ ਬੇਦੀ ਨੇੜੇ ਪਿੰਡ ਭਨਿਆਰਾ ਦੇ ਇੱਕ ਡੇਰੇ ਦਾ ਮੁਖੀ ਸੀ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪੂੰ ਬਣਿਆ ਬਾਬਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਧਮਿਆਣਾ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਦੋ ਮਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਦੇਖ-ਭਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੁਲਸੀ ਰਾਮ ਦੇ ਸੱਤ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਬਾਗ਼ਬਾਨੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਚਪੜਾਸੀ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, "ਬਾਬਾ" ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਡੇਰਾ ਬਣਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਉਸ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੈਰੋਕਾਰ ਸਨ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚੋਂ, ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਪੰਥ ਅਤੇ ਕੋਰਟਾਂ: ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ 1998 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ, ਜਥੇਦਾਰ ਭਾਈ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇਕ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰ ਖਿੰਡੇ ਨਹੀਂ। 2001 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਭਵਸਾਗਰ ਸਮੁੰਦਰ ਗ੍ਰੰਥ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਰੋਪੜ ਅਤੇ ਫ਼ਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਸਰੂਪ ਸਾੜਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲੱਗਿਆ। 2013 ਵਿੱਚ ਨਿੱਬੜੇ ਕੇਸਾਂ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਰਤਨਗੜ੍ਹ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਮੇਜਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਬਾਬੇ ਉੱਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਸਰੂਪ ਚੁਰਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ; ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਸ ਸਰੂਪ ਦੇ ਅੰਗ 91 ਤੋਂ 157 ਬਾਬੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ।
ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ
- 1998: ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਵੱਲੋਂ ਪੰਥ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇਕਿਆ ਗਿਆ।
- ਸਤੰਬਰ 2001: ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਿਕਿਓਰਿਟੀ ਐਕਟ ਹੇਠ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨੌਂ ਮਹੀਨੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ।
- ਮਈ 2003: ਇੱਕ ਸੈਸ਼ਨ ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਤੇ ਦੋ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ, ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ, ਤਰਖਾਣ ਮਾਜਰਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਾੜਨ ਦੇ ਇੱਕ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ 2009 ਵਿੱਚ ਆਰਮਜ਼ ਐਕਟ ਦੇ ਇੱਕ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਰੀ ਹੋਇਆ।
- 24 ਸਤੰਬਰ 2003: ਅੰਬਾਲਾ ਕੋਰਟ ਦੇ ਬਾਹਰ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛੁਰਾ ਮਾਰਿਆ, ਜਦੋਂ ਉੱਥੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।
- 10 ਮਈ 2013: ਅੰਬਾਲਾ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਜੁਡੀਸ਼ੀਅਲ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਏ.ਕੇ. ਜੈਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸੱਤ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੂੰ, 2001 ਵਿੱਚ ਮੋਰਿੰਡਾ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੋਏ ਦੋ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਿੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ। ਪੰਜ ਹੋਰ ਮੁਲਜ਼ਮ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਦੋ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦੌਰਾਨ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।
- 13 ਮਈ 2013: ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ, ਸੱਤ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਓਨੀ ਹੀ। ਉਹ ਸੈਸ਼ਨ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅਪੀਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਹਰੇਕ ਨੂੰ 40,000 ਰੁਪਏ ਦੀ ਸ਼ੂਰਿਟੀ ਉੱਤੇ ਜ਼ਮਾਨਤ ਉੱਤੇ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
- 30 ਦਸੰਬਰ 2019: 61 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਨੂੰ ਜਾਂਦਿਆਂ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਕਿਸ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਡੇਰਾ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਪੰਥ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇਕਿਆ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੰਬਾਲਾ ਦੀ ਇੱਕ ਕੋਰਟ ਨੇ, ਸੱਤ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਸਮੇਤ, 2001 ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ। ਇੱਥੇ ਖੋਲ੍ਹੇ ਗਏ ਸਰੋਤ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦੇ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਅਪੀਲ ਦਾ ਅੰਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਆਪਣੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਘੱਟ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ, ਭਾਵੇਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੈਰੋਕਾਰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਉਸ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਸਨ।
ਤੰਦਾਂ ’ਤੇ ਵਾਪਸਇਸਦੀਆਂ ਤੰਦਾਂ ਵੇਖੋ
ਸਰੋਤ
- Controversial Dera head Piara Singh Bhaniara Wala dies at 61 (Ropar, 30 December 2019), The Tribune. tribuneindia.com
- Bhaniarawala, 7 others held guilty of sacrilege (Manish Sirhindi and Suman Bhatnagar, Ambala, 10 May 2013), The Tribune. tribuneindia.com
- Bhaniarawala, 7 others get three-year jail (Manish Sirhindi and Suman Bhatnagar, Ambala, 13 May 2013), The Tribune. tribuneindia.com