ਭਾਈ ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ

ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ 1995 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਏ ਗਏ ਬੰਦਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਬੰਦੀ ਸਿੰਘਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਟਰੱਕ ਆਪਰੇਟਰ ਅਤੇ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ ਦੱਸਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਭਾਈ ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਹਵਾਰਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਜਨਾਲਾ ਸੈਕਟਰ ਰਾਹੀਂ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰੋਂ ਆਰਡੀਐਕਸ ਲਿਆਂਦਾ ਅਤੇ ਰੋਪੜ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ ਲੁਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1995 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ 31 ਅਗਸਤ 1995 ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਸਿਵਲ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਬਾਹਰ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖੀ ਬੰਬ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਬੁੜੈਲ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਸਪੈਸ਼ਲ ਕੋਰਟ ਨੇ 27 ਜੁਲਾਈ 2007 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਲੱਖਾ ਅਤੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਸਮੇਤ ਕਤਲ, ਕਤਲ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ (ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ, 2023)। ਰਾਜੋਆਣਾ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਉਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਪਟੀਸ਼ਨ ਨਾਲ ਲੱਗੇ ਜੇਲ੍ਹ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ 31 ਜੁਲਾਈ 2007 ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਦਿਨ ਦਾ ਦ ਹਿੰਦੂ ਫਾਂਸੀ ਦੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਕੈਦ 1 ਅਗਸਤ 2007 ਦੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਇੱਕ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਬੈਂਚ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ, ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਲੱਖਾ ਅਤੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਭਾਈ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਰਾਜੋਆਣਾ ਅਤੇ ਭਾਈ ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਹਵਾਰਾ ਦੇ “ਸਿਰਫ਼ ਮੋਹਰੇ” ਪਾਇਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਲੌਜਿਸਟਿਕ ਮਦਦ ਦਿੱਤੀ।

ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ

• 2013 ਤੋਂ: ਲੱਖਾ, ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ, ਦਵਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ ਅਤੇ ਗੁਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਖੇੜਾ ਨਾਲ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਨਿਯਮਿਤ ਪੈਰੋਲ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)।
• ਜਨਵਰੀ 2023: ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਜ਼ਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਮਰ ਕੈਦੀਆਂ ਲਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੱਕੀ ਰਿਹਾਈ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੰਬਿਤ ਸਨ, ਨਿਯਮਿਤ ਜ਼ਮਾਨਤ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।
• ਜੁਲਾਈ 2023: ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀ ਮਾਡਲ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਨੇ 8 ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੁਗਤੀ ਹੋਈ ਸਜ਼ਾ 27 ਸਾਲ, 6 ਮਹੀਨੇ ਅਤੇ 18 ਦਿਨ ਦੱਸੀ। 20 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਨਿਆਇਕ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਨੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਹਾਈ ਬਾਰੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਦਿੱਤੇ।
• 20 ਸਤੰਬਰ 2023: 2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੇ ਬਾਂਡ ਅਤੇ ਦੋ ਜ਼ਾਮਨਾਂ ਉੱਤੇ ਜ਼ਮਾਨਤ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਹਾਈ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਾਪਸ ਪਹੁੰਚਾ ਦੇਣਗੇ।
• ਮਾਰਚ 2024: ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਹਾਈ ਤੋਂ ਨਾਂਹ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ਮਾਨਤੀ ਬਾਂਡ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਜ਼ਮਾਨਤੀ ਵਾਰੰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ, ਜਦੋਂ ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਨੋਟਿਸ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਨਾਲ ਮੁੜ ਆਇਆ ਕਿ ਉਹ ਬਾਹਰ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ।
• ਅਗਸਤ 2025: ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਕੇਸ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੱਤ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜੋ ਹਾਲੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਉਹ ਕਿਸ ਕਰਕੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਏ ਗਏ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਸਾਥੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮ ਉੱਤੇ ਪੈਰੋਲ ਤੇ ਜ਼ਮਾਨਤ ਦੇ ਲੰਮੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਉਦੋਂ ਮੁੱਕ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।