ਸ਼ਹੀਦ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ

ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਸਤੇ ਦੇ ਸਿੱਖ ਮੈਂਬਰ ਸਨ। 31 ਅਕਤੂਬਰ 1984 ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਦਰਜੰਗ ਰੋਡ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਬਾਡੀਗਾਰਡ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ, ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਬਲੂ ਸਟਾਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਮਗਰੋਂ, ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ। ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਉਸੇ ਦਿਨ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਸਿੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦ ਵਜੋਂ ਸਨਮਾਨਦੀਆਂ ਹਨ; ਭਾਰਤੀ ਹਕੂਮਤ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਕਤਲ ਮੰਨਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ, ਜੋ 1995 ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਵਿਅਕਤੀ ਹਨ।

ਅਦਾਲਤੀ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਬਨਾਮ ਸਟੇਟ (ਦਿੱਲੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ), ਜਿਵੇਂ ਆਈਪਲੀਡਰਜ਼ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਸਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਦਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਜਣੇ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਡਿਊਟੀਆਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਗਵਾਈਆਂ ਕਿ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਗੇਟ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਬੂਥ ਵਿੱਚ। ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ 5 ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ 25। ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਉੱਤੇ ਗੋਲੀ ਚਲਾਈ। ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਮੌਕੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਬਚ ਗਏ। ਹਿਸਟਰੀ ਡਾਟ ਕਾਮ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਕਾਰਨ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਬਦਲੀ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਆਪ ਇਹ ਬਦਲੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।

ਪੰਥਕ ਬਿਰਤਾਂਤ: ਸਿੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਜੂਨ 1984 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਉੱਤੇ ਫ਼ੌਜੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਦੇਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਜਨਵਰੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹੀਦੀ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨੀ ਗੁਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਂ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭਾਈ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਹਮਲੇ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਸ਼ਹੀਦ ਕਿਹਾ (ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੋਟ)। ਜਨਵਰੀ 2003 ਵਿੱਚ ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਲਈ ਭੋਗ ਅਤੇ ਅਰਦਾਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਦਿੱਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਅਤੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ।

ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ

• 31 ਅਕਤੂਬਰ 1984: ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ ਗਈਆਂ; ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਮੌਕੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ।
• ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਕਤਲੇਆਮ, ਯਾਨੀ ਤੀਜਾ ਘੱਲੂਘਾਰਾ (ਇਹ ਨਾਂ ਸਿੱਖ ਜੂਨ 1984 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਉੱਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ): ਆਹੂਜਾ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਅੰਦਰ 2,733 ਸਿੱਖ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਦਾ ਅੰਕੜਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹੋਰ (ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ)।
• 1986: ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ (ਹਿਸਟਰੀ ਡਾਟ ਕਾਮ)। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਭਾਈ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਵਜੋਂ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ, 6 ਜਨਵਰੀ 1989 ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
• ਜੂਨ 2024: ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਰਬਜੀਤ ਸਿੰਘ ਖ਼ਾਲਸਾ ਨੇ ਬੇਅਦਬੀ ਅਤੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੋਣ ਲੜਦਿਆਂ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ 70,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)।

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1959 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜੈਤੋ ਵਿੱਚ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਬਿਮਲ ਕੌਰ ਖ਼ਾਲਸਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਰੋਪੜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ (ਇੰਡੀਆਵੋਟਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਮਾਨ) ਦੀ ਜੇਤੂ ਦੱਸਦਾ ਹੈ)।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਸਿੱਖ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਹੀਦ ਭਾਈ ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ ਭਾਈ ਸਤਵੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭਾਈ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਕੂਮਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਆਲੋਚਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਉਸ ਗਾਰਡ ਹੱਥੋਂ ਕਤਲ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਦੀ ਸਹੁੰ ਖਾਧੀ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਨਜ਼ਰੀਏ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਇੱਥੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।