ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ
ਦੇਵੇਂਦਰ ਫੜਨਵੀਸ
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਬੀਜੇਪੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ; ਇਸੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਨਾਂਦੇੜ ਦਾ ਤਖ਼ਤ ਸ੍ਰੀ ਹਜ਼ੂਰ ਸਾਹਿਬ ਹੈ। ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੈਬਨਿਟ ਦਾ ਜੂਨ 2026 ਵਿੱਚ ਹਜ਼ੂਰ ਸਾਹਿਬ ਐਕਟ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦਾ ਕਦਮ ਰੋਕ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਦੇਵੇਂਦਰ ਫੜਨਵੀਸ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਹਨ। ਉਹ ਇਸ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਈ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਨਾਂਦੇੜ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਤਖ਼ਤ ਸ੍ਰੀ ਹਜ਼ੂਰ ਸਾਹਿਬ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਕਿ ਦਮਦਮੀ ਟਕਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਜੁਲਾਈ 1970 ਨੂੰ ਨਾਗਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਉਹ 1997 ਤੋਂ 1999 ਤੱਕ ਨਾਗਪੁਰ ਦੇ ਮੇਅਰ ਰਹੇ, 1999 ਤੋਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਅਤੇ 2013 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਸੂਬੇ ਦੀ ਬੀਜੇਪੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ ਹਨ: 31 ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਤੋਂ 12 ਨਵੰਬਰ 2019 ਤੱਕ, ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦਿਨ, ਅਤੇ 5 ਦਸੰਬਰ 2024 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ। ਉਹ ਜੂਨ 2022 ਤੋਂ ਨਵੰਬਰ 2024 ਤੱਕ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ।
ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ
- 2024: ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਹੈ ਕਿ ਦਮਦਮੀ ਟਕਸਾਲ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਜੇਪੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਮਹਾਯੁਤੀ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਕੀਤੀ।
- ਮਈ 2026: ਟਕਸਾਲ ਨੇ ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦੀ 350ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਉੱਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ (ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)।
- 6 ਜੂਨ 2026: ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਬੀਜੇਪੀ ਮੰਤਰੀ ਗਿਰੀਸ਼ ਮਹਾਜਨ ਨੇ ਮਹਿਤਾ ਚੌਕ ਵਿਖੇ ਟਕਸਾਲ ਦੇ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਬੋਲਿਆ। ਬੀਜੇਪੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਪ੍ਰੋ. ਸਰਚਾਂਦ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਾਜਨ ਨੇ “ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ” ਅਤੇ ਇਸ ਫੇਰੀ ਨੂੰ ਜਵਾਬੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਿਹਾ। ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਜਨ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਕਿਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ, ਇਹ ਉਹ ਆਪ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦਾ।
- 24 ਜੂਨ 2026: ਫੜਨਵੀਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਕੈਬਨਿਟ ਨੇ 1956 ਦੇ ਨਾਂਦੇੜ ਸਿੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਜ਼ੂਰ ਅਬਿਚਲਨਗਰ ਸਾਹਿਬ ਐਕਟ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਨਵਾਂ ਕਾਨੂੰਨ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਤਖ਼ਤ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਗੁਰਮਤੇ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਤਖ਼ਤ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਗਿਆਨੀ ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਦਖ਼ਲ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- 25 ਜੂਨ 2026: ਬੀਜੇਪੀ ਆਗੂ ਆਰਪੀ ਸਿੰਘ ਫੜਨਵੀਸ ਨੂੰ ਮਿਲੇ, ਜੋ ਸਿੱਖ ਧਿਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮੰਨ ਗਏ। 30 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਖਰੜਾ ਰੋਕ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਮਾਲ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੇ ਨਾਂਦੇੜ ਦੇ ਕੁਲੈਕਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ। ਮਾਲ ਮੰਤਰੀ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਬਾਵਨਕੁਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮਕਸਦ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈਣਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਉਹ ਇੱਥੇ ਕਿਉਂ ਹਨ। ਪੰਥ ਲਈ ਸਵਾਲ ਨਾਂਦੇੜ ਵਿੱਚ ਤਖ਼ਤ ਦੀ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਾਰੀ ਅਤੇ ਟਕਸਾਲ ਦੀ ਬੀਜੇਪੀ ਨਾਲ ਨੇੜਤਾ ਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਬਾਰੇ ਵੀ ਫੜਨਵੀਸ ਦਾ ਕਥਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ; ਹਜ਼ੂਰ ਸਾਹਿਬ ਬਾਰੇ ਰੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸੋਧਿਆ ਹੋਇਆ ਖਰੜਾ ਆਉਣਾ ਹਾਲੇ ਬਾਕੀ ਸੀ।
ਸਰੋਤ
- Devendra Fadnavis, Wikipedia. en.wikipedia.org
- BJP's Girish Mahajan attends Operation Bluestar anniversary at Damdami Taksal, signals Punjab outreach (8 Jun 2026), The Tribune. tribuneindia.com
- Maharashtra Cabinet clears move to replace Hazur Sahib Act, Takht fumes (24 Jun 2026), The Tribune. tribuneindia.com
- Maharashtra govt to consult Sikh stakeholders before replacing 1956 Sri Hazur Sahib law (27 Jun 2026), The Tribune. tribuneindia.com
- Sri Hazur Sahib Act row: Maharashtra forms panel to consult Sikh stakeholders (30 Jun 2026), The Tribune. tribuneindia.com
- Maharashtra Says No Plan To Control Hazur Sahib, Puts Bill On Hold (1 Jul 2026), Deccan Chronicle. deccanchronicle.com